Het Scheepvaartmuseum wil met zijn topcollectie en het unieke gebouw zijn gasten - jong en oud - op een verrassende, ontroerende en inspirerende wijze de Nederlandse maritieme geschiedenis en cultuur laten ontdekken en beleven. Om die missie te kunnen verwezenlijken was een inhoudelijke aanscherping en moderne presentatievisie van belang.
Tot voor kort waren scheepvaart en scheepsbouw nadrukkelijk aanwezige onderdelen van de Nederlandse samenleving. Maar tegenwoordig zullen weinig mensen Nederland nog beschouwen als een typisch maritiem land. Dat gegeven vraagt om een andere benadering van de collectie en een nieuw presentatiebeleid van het Scheepvaartmuseum.
Het museum wil een bijdrage leveren aan de bewustwording van de maritieme geschiedenis van Nederland door goed, helder en integer te informeren. Daarnaast wil het museum inspireren tot maatschappelijke discussies over uiteenlopende actuele onderwerpen. Met maritiem-historische objecten linkt het museum het verleden aan het heden en krijgen bezoekers argumenten voor een gefundeerde meningsvorming over bijvoorbeeld globalisering, milieuvraagstukken of ruimtelijke ordening.