Vijf topstukken voor kinderen
Het Scheepvaartmuseum heeft wel meer dan 250.000 voorwerpen die allemaal te maken hebben met de geschiedenis van de scheepvaart. En dat zijn niet alleen boten! Je vindt er ook globes en landkaarten. Apparaten waarmee ze vroeger de weg zochten...en waar ze soms een hele andere route mee vonden. Maar ook spullen uit de haven zoals die nu is, schilderijen van grote zeeslagen, producten die ze verhandelden en tekeningen van dieren die de zeelieden tegenkwamen en komen.
Al die voorwerpen hebben een eigen spannend verhaal. Het museum is nu even dicht, zodat in 2011 al die verhalen extra mooi verteld kunnen worden. Maar hieronder laten we je vast vijf stukken zien uit de geschiedenis van de scheepvaart.
Een schoolschrift
Ooit van Tonnie Zwart gehoord? Waarschijnlijk niet! Het was een
meisje op en basisschool in 1946 of 1947. Zij moest van school een
werkstukje maken. En dat deed ze over Nederlanders die met een
supergroot schip op walvissen gingen jagen. Ze was blij en trots
dat deze Nederlandse mannen zulke grote vissen konden vangen. Het
was vlak na de Tweede Wereldoorlog en toen was er gebrek aan alles
in Nederland. Met het vet van de walvissen zou er weer genoeg zeep
en margarine zijn. Nu vinden wij het niet meer goed om op walvissen
te jagen. Maar dat is nu, vroeger was het leven anders en dachten
de mensen ook anders. In het schriftje van Tonnie Zwart kunnen we
lezen hoe zij toen dachten. Misschien denken mensen over zestig
jaar ook wel anders dan jij nu en kunnen ze dat in jouw
schoolschrift teruglezen.
Een walvisschaamluis
We blijven nog even bij de walvis. Zoals elk dier - en mens - heeft ook een walvis zijn eigenaardigheden en viezigheden. Toegegeven, over sommige dingen wil je niet nadenken. Bijvoorbeeld oorwurmen in je kleren of luizen in je haar! En al helemaal niet over schaamluizen! Maar toch heeft het museum er een in zijn collectie. In Nederland hebben mensen bijna geen schaamluis meer. Maar dieren nog wel. Dieren hebben ook schaamluizen. Toen de Nederlanders zo'n vijftig jaar geleden op walvisjacht gingen, vonden ze deze luizen ook bij de gevangen walvissen. Ze zijn alleen vééééél groter dan bij de mensen. Verbaasd als deze walvisvaarders waren, hebben zij deze schaamluizen voorzichtig bewaard. Zodat wij er ook nog verbaasd over kunnen zijn en er elke dag van kunnen griezelen.
Een scheepsmodel
Een scheepsmodel mag natuurlijk niet ontbreken in een Scheepvaartmuseum! Dit model is al meer dan 300 jaar oud. Het is de verbeelding van het schip Hollandia. Op dat schip voer de zeeheld Michiel de Ruyter in de 17e eeuw. Je kunt zien dat dit soort schepen echte oorlogsmachines waren. Kijk maar eens naar alle kanonnen die door de geschutspoorten naar buiten steken. Aan de masten, de zeilen en de touwen kun je zien dat het niet eenvoudig was om met zo'n groot schip te zeilen. Jammer dat dit soort schepen nu niet meer bestaan, gelukkig hebben we het model nog! Als je lang naar het model kijkt, is het net of je aan boord bent. Zo precies is het model gemaakt.
Kogel in een zakje
We hebben natuurlijk de scheepsmodellen, maar toch is het jammer dat er nog maar weinig echte voorwerpen bewaard zijn gebleven van de grote zeehelden uit de Gouden Eeuw. Behalve dan van Willem van der Zaan. Hij heeft heel lang met Michiel de Ruyter samengewerkt. Het museum heeft een aantal mooie voorwerpen van hem in de collectie. Het meest bijzondere is wel dit voorwerp: een kogel. Dit is de kogel die hem in 1669 gedood heeft. Hij werd afgeschoten door een piraat of kaper in de Middellandse Zee. Willem van der Zaan was daar om ervoor te zorgen dat Nederlandse schepen veilig over deze zee konden varen. Soms kon hij de piraten verdrijven, soms werd het vechten. Zoals die ene keer dat het fout ging. Zijn vrouw kreeg de kogel in dit mooie zakje met een briefje erbij van zijn baas.
Een schilderij
Dit is het grootste schilderij van het Scheepvaartmusuem. Lang niet alle schilderijen vertellen een duidelijk verhaal voor kinderen. Maar op dit schilderij kun je heel goed zien dat oorlog op zee vreselijk was. Ze hadden nog geen zwemdiploma toen en veel jongens konden dan ook niet zwemmen. Ze verdronken zo gauw ze in het water vielen. Dat zie je onderaan op het schilderij.
Het schilderij is van Cornelis Claesz. van Wieringen over de slag bij Gibraltar. Nederlandse schepen proberen de Spaanse schepen te verslaan. Dat gaat niet in één keer goed. Je ziet de schepen links met elkaar in gevecht. Wat een puinhoop! Uiteindelijk winnen de Nederlanders met een list...
Wat die list is, kun je in 2011 zelf komen bekijken in het vernieuwde Scheepvaartmuseum. Tot die tijd hopen we je te zien op VOC-schip Amsterdam, dat tot de opening bij Nemo ligt!
